Ngày 20/05/2026

Doanh nghiệp Việt tiếp tục đối mặt áp lực phòng vệ thương mại tại Mỹ

Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) vừa chính thức khởi xướng điều tra chống bán phá giá đối với sản phẩm PTMEG nhập khẩu từ Việt Nam cùng một số quốc gia và vùng lãnh thổ khác gồm Trung Quốc, Hàn Quốc và Đài Loan (Trung Quốc).

Theo thông tin từ Cục Phòng vệ thương mại, sản phẩm bị điều tra là PTMEG (polytetramethylene ether glycol), còn được gọi là PTMG, PTHF hoặc polybutylene glycol – nguyên liệu quan trọng trong ngành sản xuất sợi spandex, nhựa polyurethane, keo công nghiệp và nhiều sản phẩm hóa chất khác.

Mức thuế phạt báo động

Theo DOC, biên độ bán phá giá bị cáo buộc đối với doanh nghiệp Việt Nam dao động từ 100,61% đến 212,32%, tùy thuộc vào quốc gia thay thế được sử dụng để tính toán.

Trước đó, trong giai đoạn tiếp nhận đơn kiện, nguyên đơn từng đề xuất mức thuế chống bán phá giá lên tới gần 295% đối với hàng hóa từ Việt Nam.

Nguyên đơn trong vụ việc là BASF Corporation – doanh nghiệp hóa chất lớn của Mỹ. Thời kỳ điều tra chống bán phá giá được xác định từ ngày 1.10.2025 đến 31.3.2026.

DOC tiếp tục coi Việt Nam là nền kinh tế phi thị trường

Một trong những yếu tố khiến mức biên độ cáo buộc với Việt Nam ở mức cao là việc DOC tiếp tục xem Việt Nam là quốc gia có nền kinh tế phi thị trường (NME).

Điều này đồng nghĩa cơ quan điều tra Mỹ sẽ không sử dụng trực tiếp chi phí sản xuất tại Việt Nam để tính toán biên độ phá giá mà thay vào đó sử dụng dữ liệu từ các quốc gia thay thế như:

• Jordan
• El Salvador
• Indonesia

Theo giới chuyên gia, phương pháp tính này thường dẫn đến biên độ phá giá rất cao và tạo áp lực lớn cho doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam.

Rủi ro lan rộng sang nhiều ngành xuất khẩu

Theo thống kê từ Bộ Công Thương, thời gian gần đây Mỹ liên tục gia tăng các vụ điều tra phòng vệ thương mại đối với hàng hóa Việt Nam, đặc biệt trong các lĩnh vực:

• hóa chất
• gỗ
• thép
• vật liệu công nghiệp
• sản phẩm chế biến

Nhiều vụ việc ghi nhận mức thuế bị cáo buộc lên tới hàng trăm phần trăm.

Giới chuyên gia nhận định xu hướng này phản ánh áp lực cạnh tranh ngày càng lớn tại thị trường Mỹ trong bối cảnh nước này tăng cường bảo hộ sản xuất nội địa và tái cấu trúc chuỗi cung ứng công nghiệp.

Doanh nghiệp cần chủ động ứng phó

Cục Phòng vệ thương mại khuyến nghị các doanh nghiệp liên quan cần theo dõi sát diễn biến vụ việc, chủ động đăng ký tài khoản ACCESS của DOC và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ dữ liệu phục vụ điều tra.

Cơ quan này cũng lưu ý việc không hợp tác hoặc cung cấp thông tin không đầy đủ có thể khiến DOC áp dụng dữ liệu sẵn có bất lợi (AFA), dẫn tới mức thuế rất cao.

Theo các chuyên gia, trong bối cảnh các thị trường lớn ngày càng tăng cường sử dụng biện pháp phòng vệ thương mại, doanh nghiệp Việt Nam cần đầu tư nhiều hơn vào:

• hệ thống dữ liệu xuất khẩu
• quản trị chi phí
• truy xuất nguồn gốc
• minh bạch chuỗi cung ứng
• tuân thủ tiêu chuẩn thương mại quốc tế

Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp giảm rủi ro trong các vụ kiện thương mại quốc tế ngày càng gia tăng.